Beste boek 2025: Elselina

Leestip Marja Verbraak, Elselina (1776-1845). Avontuur in het voetspoor van Napoleon. Boom, 295 blz.


De Brabantse dorpsdomineesdochter Elselina Versfelt (1776-1845) trouwde al op haar vijftiende met een vurig patriot, maar ging er vijf jaar later vandoor met een minder saaie Franse generaal, op naar het avontuur en nog meer schandaal. Ze flopte ondanks haar welgevormde blote benen in Parijs als actrice, huwde een graaf, verkleedde zich graag als man en galoppeerde mee in de legers van Napoleon, tot in Moskou toe.

Dat beweerde ze althans rond haar vijftigste in haar memoires, waarmee ze even schatrijk werd. Maar of haar verhalen allemaal waar waren? Historica en biografe Marja Verbraak is er voorbeeldig in geslaagd om de vermoedelijke waarheid te scheiden van de romantische fantasieën van en over deze indertijd beruchte en flamboyante fan van Napoleon.


EEN GEREDIGEERDE VERSIE VAN DEZE LEESTIP VERSCHEEN OP 13 DECEMBER 2025 INlogo Trouw

De keizer van heel Elba

Recensie van Mark Braude, De onzichtbare keizer. Napoleon op Elba. Uit het Engels vertaald door Fred Hendriks. Balans, 410 blz.


Kaft BraudeAan biografieën geen gebrek als het om Napoleon gaat. U kunt vermoedelijk een riante, dubbel geïsoleerde vakantiewoning bouwen van de dik driehonderdduizend bakstenen die over de man geschreven zijn, plus een schuurtje van alle levensverhalen van de mensen uit zijn entourage, zoals zijn eerste gemalin Joséphine of zijn stiefdochter en schoonzus Hortense, Neerlands allereerste koningin.

En het gaat nog altijd door, ook in het Nederlands. Een paar jaar geleden was de slag bij Waterloo (1815) voor de Vlaamse Johan Op de Beeck al aanleiding voor een positief besproken trilogie (15 centimeter), die onlangs opnieuw in stemmig blauw, wit en rood is uitgebracht, opdat u komende 15 augustus goed voorbereid de 250ste verjaardag van dit genie dan wel monster kunt herdenken – de meningen zijn al eeuwen verdeeld. En de liefhebber heeft zich afgelopen winter via Adam Zamoyski’s biografie (ruim 5 centimeter) vast al verdiept in de man achter de mythe. Lees verder