Auteur archieven: Marijke

Tachtig jaar Grün

Geplaatst op door

Recensie van Matthias Slunitschek, Anselm Grün. Monnik en mens. De moed om de wereld te veranderen. Uit het Duits vertaald door Hermine Tien. Adveniat, 200 blz.

4 sterren

De schrijver

Uitgever Matthias Slunitschek (1985) studeerde muziek en Duits in Heidelberg. Hij promoveerde op een negentiende-eeuwse dichter en schreef daarnaast kinderboeken over een varkentje. Ook hielp hij de Japanse jodelaar Takeo Ischi bij het optekenen van diens autobiografie.

De thematiek

Het zal niet veel mensen gebeuren, dat er al tijdens je leven twee biografieën aan je gewijd worden. In 2009 verscheen Freddy Derwahls ‘Het leven van Anselm Grün’ en nu, voor Grüns tachtigste verjaardag, mocht Slunitschek er andermaal mee aan de slag. Centraal staan dit keer Gruns drijfveren en de sporen die hij tot nu toe heeft nagelaten. Lees verder →

Wereldwijze nonnen

Geplaatst op door

Recensie van Ana Garriga en Carmen Urbita, Kloosterwijsheden. Een niet bepaald heilig zelfhulpboek. Uit het Engels vertaald door Annemie de Vries. Balans, 335 blz.

Vier sterren

De schrijfsters

Ana Garriga (1989) en Carmen Urbita (idem) kennen elkaar van een promotietraject aan de prestigieuze Amerikaanse Brown-universiteit. Garriga was eerder in Madrid gepromoveerd op de brieven van Teresa van Ávila (1515-1582), de fameuze stichtster van de orde der ongeschoeide karmelieten. Urbita had in Oxford al onderzoek gedaan naar Jeanne des Anges (1602-1665), de moeder-overste van het ursulinenklooster in Loudun, toen daar een epidemie van duivelse bezetenheid uitbrak. Inmiddels zijn ze bff (best friends forever; vriendinnen voor het leven). Met hun proefschriften wilde het lang minder vlotten; wel hebben ze sinds 2020 veel succes met de meer dan zeventig afleveringen van een vrolijke Spaanstalige podcast over de bling bling van de zes- en zeventiende eeuw. Lees verder →

De barones van de armen

Geplaatst op door

Recensie van Astrid Schutte, Barones tussen de armen. Spectrum, 320 blz.

Normaal gesproken zou freule Alwine de Vos van Steenwijk (1921-2012) minstens met een baron zijn getrouwd en hem het vereiste nageslacht hebben gebaard. Dan had Astrid Schutte vast nooit haar biografie geschreven. Maar Alwine en de geschiedenis bepaalden anders. Trouwen zou ze bijvoorbeeld nooit: de Duitsers fusilleerden haar verloofde en medeverzetsstrijder Jan. En in 1953 serveerde haar vader vervolgens haar tweede liefde af, omdat die gescheiden en niet van adel was.

Maar ondertussen was Alwine, als een van de eerste Nederlandse vrouwen, wel diplomaat geworden. Ze werkte in Washington, Lissabon, Bonn en Parijs en leek met haar charme, talenkennis, uitstekende manieren en werklust een glanzende carrière tegemoet te gaan. Een ander rebels keerpunt in haar leven: in 1957 werd ze tot woede van haar zeer protestantse vader katholiek. Lees verder →

Wilde zwanen en daarna

Geplaatst op door

Recensie van Jung Chang, ‘Vlieg, wilde zwanen. Mijn moeder, China en ik’. Uit het Engels vertaald door Paul Syrier en Ton Heuvelmans. Boekerij, 304 blz.

Hoe verging het Jung Chang en haar moeder na het immense succes van ‘Wilde zwanen’?

Staat ze nog bij u in de boekenkast? Of anders bij uw (groot)ouders? Het kan maar zo, want ‘Wilde zwanen’ van de Chinese schrijfster Jung Chang (1952) was begin jaren negentig een gigantische bestseller. Er werden in ruim veertig verschillende talen meer dan vijftien miljoen exemplaren van verkocht en vermoedelijk achterelkaar uitgelezen. De Nederlandse editie beleefde dit voorjaar zelfs alweer haar drieënzeventigste (!) druk. Lees verder →

Optreden 11 oktober in Leiden

Geplaatst op door

Op zaterdagmiddag 11 oktober reikt de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde (opgericht in 1766) in Leiden haar prijzen uit voor het beste essay, de beste (auto)biografie en het beste poëziedebuut van dit jaar. De muzikale omlijsting daarvan mag ik voor mijn rekening nemen; pianiste Henriëtta Currie begeleidt me daarbij. Op het repertoire: eigen vertalingen op liederen van Kurt Weill, Dimitri Shostakovich en Ede Staal.

De middag begint (na inloop) om 14:00 uur en vindt plaats in het Academiegebouw, Rapenburg 73.

Ook niet-leden zijn van harte welkom. Aanmelden kan tot 6 oktober. Klik hier voor meer informatie over de prijswinnaars, het hele programma en hoe u zich kunt aanmelden.

Optreden Duo Marienke 5 oktober in Rozendaal

Geplaatst op door

Op zondagmiddag 5 oktober oktober zing ik in de kerk van Rozendaal, Kerklaan 17. Gitariste Rieneke van der Hoff begeleidt me bij een eigen Nederlandstalige versie van o.a. ‘Adela’ van Joaquín Rodrigo en de fado’s ‘Garça perdida’ (Amueda/Mendonça) en ‘Velha Chica’ (Waldemar Bastos). Start programma 15:00 uur, entree gratis.

Zie voor alle bijdragen aan de middag: Programma Kunst in de kerk 5 oktober 2025

Grensoverschrijdend verliefd op Japan

Geplaatst op door

Dubbelrecensie van Arlette Kouwenhoven, ‘Brandende ijver. Siebold. De biografie’

(LM Publishers; 384 blz.) en Annejet van der Zijl, ‘De zwevende wereld. De verbonden levens van Franz von Siebold en Kusumoto Ine’ (Hollands Diep; 350 blz.)

Twee ervaren biografen stortten zich op de 19de-eeuwse botanicus Siebold, die de hortensia naar Europa bracht: Arlette Kouwenhoven en Annejet van der Zijl. Van der Zijl heeft daarbij extra veel oog voor zijn oudste, Japanse dochter.

Philipp Franz von Siebold? Wellicht weet u niet meteen wie dat was. Tenzij u bekend bent in Leiden, waar een museum naar hem is genoemd. En wie van tuinieren houdt, weet misschien dat Siebold (1796-1866) onder meer de hortensia, de blauwe regen en de hosta naar Europa heeft gebracht, plus helaas ook die vermaledijde duizendknoop. Maar verder?

Toch kent in Japan elk schoolkind zijn naam en is buiten Nederland veel over hem geschreven. Daaruit blijkt dat hij niet onderdeed voor de grote ontdekkingsreiziger van zijn tijd, Alexander von Humboldt (1769-1859) – dat vond Siebold zelf trouwens ook. Maar nog los van zijn verdiensten als natuurvorser, verzamelaar en etnograaf: zijn levensloop is absoluut een dik boek waard. Lees verder →

De mystieke levenslessen van Leonard Cohen

Geplaatst op door

Recensie van Guus van Loenen, Een gids die het ook niet weet. Vijftig levenslessen van Leonard Cohen. Noordbroek-Van Gorcum, 160 blz.

Drie sterren

De schrijver

Guus van Loenen (1954) is theoloog en was ruim 35 jaar geestelijk verzorger in de psychiatrie. Hij schreef eerder onder meer: ‘De ziel onder de arm. Schetsen van spiritueel omgaan met verdriet’ (2001) en ‘Om eer te bewijzen. Afscheidswoorden voor geteisterde mensen’ (2019). Tegenwoordig is hij ‘poortwachter’ (zeg: receptionist) bij klooster Nieuw Sion in Diepenveen. Ook heeft hij inmiddels twee cd’s opgenomen met zelf vertaalde liedjes van Leonard Cohen. Zijn versie van Cohens ‘Love Itself’ valt ook op Youtube te beluisteren. Lees verder →

Seks ten tijde van de Bijbel

Geplaatst op door

Recensie van Daniël De Waele, Betoverd door begeerte. Liefde en lust in de wereld van Bijbel en oudheid. KokBoekencentrum, 382 blz.,

Drie sterren

De schrijver

Theoloog Daniël De Waele (Breda 1957) was tot zijn pensioen docent Nieuw Testament aan het Hoger Instituut voor Protestantse Godsdienstwetenschappen in Brussel. Als auteur is hij een productieve laatbloeier: sinds 2020 verscheen er bijna jaarlijks een robuust cultuurhistorisch boek van hem, vooral over de geschiedenis van het jodendom en het vroege christendom in de klassieke oudheid. Trouw gaf zijn ‘Ontluikend christendom’ uit 2021 vijf sterren. Lees verder →